SvijetVIJESTI

U EP ulaze ultradesničari i neonacisti!

BRISEL – Stranke evropske desnice, među kojima su i neonacistički i ultradesničarski pokreti, zabilježile su veliki uspjeh na izborima za Evropski parlament (EP), što je i prije zvaničnih izbornih rezultata izazvalo svojevrsnu uzbunu u institucijama i tijelima EU.

Evropski parlamentIako će, prema još nepotvrđenim rezultatima, u narednom sazivu EP najviše zastupnika i dalje imati Evropska narodna partija (EPP) – 214, kao i grupacija socijalista i socijaldemokrata – 187, primjetan je konkretan rast popularnosti desnice, naročito u Grčkoj, Italiji, Danskoj, ali i velikim evropskim državama: Francuskoj, Njemačkoj i Velikoj Britaniji, koje kroje politiku EU, pišu Nezavisne novine.

Ultradesničarske stranke, koje do sada nisu bile zastupljene u EP, dobile su 63 mjesta u novom sazivu EP, a među njima i Zlatna zora (Grčka), pokret Pet zvjezdica (Italija), Alternativa za Njemačku (AFD), te grupacija eurofoba okupljena oko britanske stranke UKIP.

U EP će ući i njemačka neonacistička stranka NPD, što će se desiti prvi put u istoriji ovog zakonodavnog tijela EU. Naime, ova je partija s oko 300.000 glasova (ukupno jedan posto) dobila jednog zastupnika na 96 mjesta kojima raspolaže Njemačka u novom sazivu EP. Ovaj rezultat partije koja je bila na rubu ukidanja „iznenadio je“ i Franka Valtera Štanmajera, njemačkog šefa diplomatije, koji je izjavio da je „užasnut činjenicom da će NPD biti zastupljena u EP“.

„Nadam se da će demokratske snage naći načina da sarađuju i da većina desničarskih partija neće biti dovoljno jake da bi definisale evropsku politiku“, rekao je Štanmajer.

Za institucije EU posebno zabrinjavajući je veliki uspjeh Nacionalnog fronta iz Francuske, ultradesničarske stranke koju predvodi Marin Le Pen, aktuelna zastupnica u EP. Ova je partija ukupno osvojila jednu četvrtinu (25 posto) glasova, što je ogroman rast u odnosnu na prethodne izbore kada su imali podršku šest posto birača.

Primjetan rast evroskepticizma u Velikoj Britaniji na izborima za EP rezultirao je trijumfom stranke UKIP Najdžela Feridža, koja je osvojila čak 27,5 posto glasova, pobijedivši opozicione laburiste (25,4 posto), ali i konzervativce premijera Dejvida Kamerona (24 posto). UKIP i njen lider, naime, najpoznatiji su po tome što pozivaju na britansko povlačenje iz Unije, nakon čega bi došla u pitanje i opstojnost samog projekta EU.

Sve ovo bi iz temelja moglo uzdrmati i zvanični Brisel, što u svojim prvim reakcijama ne krije ni Žoze Manuel Barozo, predsjednik Evropske komisije (EK). Nakon svojevrsnog trijumfa desnice, Barozo je juče pozvao „sve evropske snage na ujedinjenje“.

„Došao je trenutak da se okupimo i definišemo budućnost EU“, rekao je Barozo u saopštenju, dodajući kako je uvjeren u činjenicu da većina članova EP želi iskoristiti izazov i „donijeti opipljive koristi evropskim građanima“.

Iz perspektive naše zemlje, dobro je što je u Evropski parlament reizabrana Tanja Fajon, zastupnica iz Slovenije, iako je već prisutna bojazan da bi trijumf desničarskih partija umnogome mogao iskomplikovati evropski put BiH, čega se pribojava i Igor Davidović, ambasador pri bh. misiji u Briselu. Davidović je juče rekao da ovakav razvoj situacije nije optimističan, s obzirom na to da su ove stranke glasove dobile na talasu protivljenja proširenju EU.

Šaćir Filandra, dekan Fakulteta političkih nauka u Sarajevu, pak, smatra da se rezultati izbora neće neposredno odraziti na EU institucije.

„Međutim, ovdje se radi o jasnom ideološkom procesu koji je negativan. Izbori su indikator stanja svijesti u evropskoj javnosti, posebno prema manjinama, emigrantima, muslimanima i Jevrejima. Iako treba sačekati nacionalne izbore, ovo je već zvono na uzbunu“, naglašava Filandra.

Miloš Šolaja, direktor Centra za međunarodne odnose iz Banjaluke, pak smatra da se ništa značajno ovim ne mijenja.

„EPP je i do sada bila vodeća u EP, a do nje grupacija socijaldemokrata. Oni oblikuju politiku EP, dok manji učestvuju u raspravi“, kaže Šolaja, zaključujući da ovakve politike rastu zbog niza otvorenih pitanja u EU.

Povodom izbora za EP juče se saopštenjem oglasila i NS Radom za boljitak, koja navodi da su rezultati izbora „građanima BiH poziv na pažnju“.

„Njihove odluke 12. oktobra ove godine, kada svoju sudbinu povjeravaju onima koje će birati za naredne četiri godine, predstavljaju najbitniji momenat za naredni period i sudbinu ove zemlje“, navodi ova stranka u saopštenju.

Mujkić: Ovo je alarmantno

Asim Mujkić, profesor na Fakultetu političkih nauka u Sarajevu, kaže da su rezultati izbora za EP očekivani.

„Evidentno je da u posljednjih pet do sedam godina desnica bilježi uspon. Kod mlađih članica EU u pitanju je antisemitizam, a evo vidimo da su kod starijih to antiemigracione politike. Ovo je za mene alarmantno, jer je alarmantna svaka situacija u kojoj se prag osjetljivosti spušta do toga da je u EP moguće očekivati govor mržnje ili netrpeljivosti“, kaže Mujkić.

(Nezavisne novine)

Tagovi
Back to top button
Close
Close