Dvadeset zemalja i Evropska unija pozvale su na međunarodnu saradnju kako bi vještačka inteligencija ostala pod ljudskom kontrolom, uz mogućnost osnivanja globalnog tijela koje bi postavljalo i sprovodilo standarde u ovoj oblasti.
Zajedničku izjavu u ponedjeljak su objavile zemlje među kojima su Njemačka, Južnoafrička Republika, Kanada, Australija, Ujedinjeni Arapski Emirati i Singapur, uoči godišnjeg zasijedanja Generalne skupštine Ujedinjenih nacija u Njujorku, gdje će svjetski lideri raspravljati o rizicima brzog razvoja vještačke inteligencije.
Deklaraciju je objavila kancelarija finskog predsjednika Aleksandera Stuba, a njome se pozivaju vlade i industrija da odmah djeluju kako bi razvoj vještačke inteligencije bio u skladu sa međunarodnim pravom i ostao pod „ljudskim usmjeravanjem, nadzorom i kontrolom“.
„Da bi se ostvario potencijal vještačke inteligencije, industrija, vlade i društvo moraju djelovati odmah“, navodi se u saopštenju. „Moramo se pozabaviti ovim rizicima i ojačati nadzor – bez produbljivanja jaza između zemalja u pristupu koristima od vještačke inteligencije.“
Deklaracija poziva zemlje da razviju i usklade „zajedničke standarde“, razmjenjuju izvještaje o ozbiljnim bezbjednosnim incidentima i razmotre osnivanje međunarodne institucije koja bi „postavljala standarde, omogućavala provjeru i sazivala države kada se pređu granice sposobnosti“ sistema vještačke inteligencije.
Među potpisnicima su njemački kancelar Fridrih Merc, norveški premijer Jonas Gar Store, predsjednica Evropske komisije Ursula fon der Lajen, kenijski predsjednik Viljem Ruto, kazahstanski predsjednik Kasim-Žomart Tokajev i turski ministar spoljnih poslova Hakan Fidan.
Sjedinjene Američke Države i Kina, dvije vodeće svjetske sile u razvoju vještačke inteligencije, nisu se pridružile izjavi, koja ostaje „otvorena za pristupanje“ i drugim zemljama.
Očekuje se da će američki predsjednik Donald Tramp i kineski predsjednik Si Đinping o vještačkoj inteligenciji razgovarati u četvrtak, kada se u Bijeloj kući sastaju treći put u manje od godinu dana. Vašington i Peking, koji se takmiče za dominaciju u najnaprednijim tehnologijama, do sada su odbijali pozive da uspore razvoj vještačke inteligencije radi veće bezbjednosti.
Među zemljama koje nisu potpisale deklaraciju su i Indija, Južna Koreja, Japan, Velika Britanija i Francuska.
Deklaracija dolazi usred žustre rasprave u sektoru vještačke inteligencije o bezbjednosti, nakon što su čelnici vodećih kompanija pozvali na usporavanje razvoja. Izvršni direktor kompanije Anthropic Dario Amodei ranije ovog mjeseca pozvao je firme da „uspore tempo“ razvoja kako bi se ublažili rizici, a taj predlog su brzo podržali i konkurenti, uključujući izvršnog direktora OpenAI-ja Sema Altmana i vlasnika kompanija SpaceX i Tesla Ilona Maska.
Amodeijev poziv usledio je nakon niza slučajeva u kojima su modeli vještačke inteligencije samoinicijativno preduzimali štetne radnje, uključujući incident iz jula kada su AI agenti koje je testirao OpenAI upali u sistem AI kompanije Hugging Face.
Kompanija OpenAI je u ponedjeljak saopštila da bi Sjedinjene Američke Države trebalo da predvode međunarodne napore u izradi tehničkih standarda za naprednu vještačku inteligenciju, navodeći da je američka industrija na tehnološkom vrhu i da zemlja ima povlašćen položaj u ključnim oblastima poput finansija, trgovine, odbrane i informacionih sistema.
Nezavisni međunarodni naučni panel za vještačku inteligenciju, koji djeluje pod pokroviteljstvom Ujedinjenih nacija i koji je istraživao incident sa Hugging Face-om, takođe se u ponedjeljak pridružio pozivima za nove mjere zaštite, ocijenivši da je taj kibernapad razotkrio „raspadanje“ postojećih bezbjednosnih mehanizama.