izbor urednikaKolumnenaslovnaVIJESTI

Imena zvorničkih ulica koja pripadaju prošlosti

Piše Mile V. Vasiljević

Narodna tradicija i prošlost nekada znaju toliko da se ukorijene u svijest čovjeka, da pojedini segmenti istorije jednostavno nestanu, iščeznu, a da nisu ni zaživljeli. Da ne postoje pisani tragovi, sumnjalo bi se i u njihovo postojanje. Nazivi zvorničkih ulica su upravo jedan takav primjer.

Burna dešavaja prve dvije decenije XX vijeka, koja su zadesila južnoslovenske krajeve, pa i cio svijet, ostavili su svoj trag i u Zvorniku. Mnogi stanovnici ovoga grada (uglavnom Srbi ), borili su se kao dobrovoljci u srpskoj vojsci tokom Prvog svjetskog rata. Upravo, ta srpska vojska će osloboditi Zvornik, a imena onih koji su ih predvodili u ratu ( kralj Petar I, regent Aleksandar, vojvoda Mišić itd) biće izgovarana sa velikim poštovanjem. S toga nije čudo da su vlasti u Zvorniku između dva svjetska rata davale zvorničkim ulicama nova imena, koja nažalost nisu prihvaćena od lokalnog stanovništva.

Tokom osmanlijskog perioda, u Zvorniku se jasno sa nazivima definisalo 14 mahala (ulica): Beksuja, Tabaci, Zamlaz, Hrid, Fetija, Čaršija, Bair, Kanare, Srpska varoš, Rijeka, Skela, Kuljanski put, Namazđah i Vidakova njiva. Ovi nazivi biće opšteprihvaćeni i tokom austrougarskog perioda, a i novoformiranoj državi Kraljevini SHS. Međutim, već smo pomenuli da su vlasti pojedinim ulicama i djelovima grada davali nova imena. Srpska varoš je dobila ime Ulica Vojvode Mišića, Beksuja se zvala Ulica Koste Todorovića ( srpski major, četnički komadant, koji je živ spaljen na lomači u centru Srebrenice 14. septembra 1914. godine ), Zamlaz i Centar- Ulica kralja Petra, Namazđah- Ulica Avde Karabegovića (srpski pjesnik, nosilac srpske ideje u Bosni ), a sadašnji prostor između fontane i Robne kuće, zvao se trg regenta Aleksandra itd. Međutim, ovi nazivi ulica kao da nikada nisu ni postojali, jer su među stanovnicima ostali u upotrebi stari nazivi. Razlozi leže u činjenici da je najveći dio gradskog stanovništva činilo muslimansko življe, koje nije olako prihvatalo nove nazive. Zatim, veliki broj neobrazovanog, nepismenog stanovništva, kome je jedina svrha bila egzistencija, tako da niko od njih nije mario da li prodaje nešto u Ulici Koste Todorovića ili u Beksuji. Naravno, kraj Drugog svjetskog rata, donio je novo, komunističko, uređenje zemlje, a samim tim i nove nazive ulica. Mada, i dan danas, svjedoci smo činjenice da su pojedini stari nazivi, iz osmanskog perioda, još uvjek u upotrebi i Zvorničani se mogu vrlo lako orijentisati prema njima.

Danas, skoro sto godina kasnije, samo će pojedini Zvorničani, koji pročitaju ovaj tekst, znati da žive u Ulici Koste Todorovića, da idu u večernju šetnju prema Trgu regenta Aleksandra i igraju se sa svojom djecom u parku, u Ulici kralja Petra. Ti pojedinci će znati da koračaju ulicama junaka. Junaka koji, kao ulice, ne smiju biti zaboravljeni

Back to top button
Close
Close