KolumneKulturaPolitikaSvijetVIJESTI
U trendu

Erdoganova demonstracija moći

Uslijed sveopšte pometnje zbog virusa i pratećih efekata, prije desetak dana u medijima je bez veće polemike prohujala vijest da je crkva Svete Mudrosti (Sveta Sofija, Aja Sofija) ponovo pretvorena u džamiju. Još ranije najavljivano je ovako nešto, a vladajuća garnitura u Turskoj, očigledno je čekala adekvatan momenat, da obznani odluku. Idealno vrijeme za tako nešto, obzirom na sve što se oko nas dešava. Turska polako, ali sigurno napušta sekularizam, a Erdogan konačno i otvoreno ispoljava svoju višegodišnju težnju da se profiliše kao vođa muslimanskog svijeta. Ovaj čin, samo je simboličan prikaz odbacivanja tekovina koje je uspostavio Mustafa Kemal Ataturk, prvi predsednik moderne Turske, te svojevrsna demonstracija moći usmjerena prema zapadu.

Sveta Sofija izgrađena je 537. godine za vrijeme cara Justinijana. Ponos Vizantijske arhitekture, sjedište Vaseljenskog patrijarha, središte identiteta istočnog hrišćanstva, prvi put  poharana je, te pretvorena u katoličku crkvu između 1204. i 1261. godine, nakon krstaškog rata od koga se Vizantija suštinski nikad i nije oporavila. Osmanlijskim osvajanjem Konstantinopolja 1453.  Vizantija je prestala da postoji, a crkva Svete mudrosti Božije, pretvorena je u džamiju, i ostala sve do 1935. kada je reformator i tvorac moderne turske države Mustafa Kemal Ataturk, naložio da se džamija pretvori u muzej, kao simbol nove Turske, u kojoj je religija odvojena od države. Erdogan već neko vrijeme uzima distancu od tih tekovina, i ovo predstavlja samo još jedan korak u udaljavanju Turske od slobodnih i demokratskih zemalja.

Aja Sofija, u samoj je srži evropskog hrišćanskog identiteta, kao što su to na primjer Notr Dam ili Bazilika Svetog Petra i predstavlja poslednju duhovnu sponu između sadašnjosti mnogih naroda, i prošlosti u kojoj Vizantija zauzima centralno mjesto u procesu oplemenjivanja i kulturnog podizanja lutajućih varvarskih plemena. Sve u svemu tužni trenuci za evropsku istoriju, kulturu, arhitekturu i Evropu u cjelini.

Tagovi
Back to top button
Close
Close